کشتار دی ۱۴۰۴THE IRAN MASSACRE

ما که هستیم

نام افرادی را که در ایران کشته یا بازداشت شده‌اند، یا در معرض خطر اعدام قرار دارند ثبت می‌کنیم تا یاد آن‌ها حفظ شود و شواهد مربوط به هر پرونده باقی بماند.

۷٬۲۵۸نام ثبت‌شده ۵٬۵۷۵تأییدشده (A تا C) ۱۷۸پروندهٔ اعدام ۶٬۱۸۳زندانی

تا ۷ آبان ۱۴۰۵ · آمار

ماموریت ما

The Iran Massacre بایگانی افرادی است که در سرکوب اعتراضات دی ۱۴۰۴ (ژانویهٔ ۲۰۲۶) کشته شدند، و نیز افرادی که در ایران بازداشت شده‌اند یا در معرض خطر اعدام قرار دارند.

سه هدف داریم: یادآوری هر فرد با نام، روایت زندگی و عکس او، در مواردی که خانواده یا یک منبع آن‌ها را عمومی کرده باشد؛ مستندسازی آنچه رخ داده است، روزبه‌روز و با منبع برای هر رکورد؛ و حفظ شواهد به شکلی که سازمان‌های حقوق‌بشری، روزنامه‌نگاران، پژوهشگران و سازوکارهای پاسخ‌گویی آینده بتوانند از آن استفاده کنند.

ما آمار نهایی جان‌باختگان را اعلام نمی‌کنیم. عددی که نمایش می‌دهیم شمار نام‌هایی است که در این بایگانی همراه با دست‌کم یک منبع ثبت شده‌اند.

دقت پیش از سرعتمنبع برای هر نامخانواده‌ها در اولویتداده‌های باز

راهبرد ما

راستی‌آزمایی بر پایهٔ شواهد

هر نام سطح شواهد دارد: A دست‌کم دو فهرست مستقل؛ B یک فهرست معتبر؛ C خانواده و شاهدان؛ D هنوز تأیید نشده. بیشتر بخوانید

A۱٬۶۷۹B۳٬۳۲۱C۵۷۵D۱٬۶۸۳

خودکارسازی پیشنهاد می‌دهد، انسان تصمیم می‌گیرد

ابزارهای ما سرنخ پیدا می‌کنند، املاهای مختلف را تطبیق می‌دهند و موارد احتمالاً تکراری را نشان می‌دهند. هر تغییر را پیش از انتشار یک ویراستار تأیید می‌کند. بیشتر بخوانید

کار با خانواده‌ها

یک پژوهشگر تیم با خانواده‌های جاویدنامان تماس می‌گیرد. خانواده‌ها می‌توانند اطلاعات را اصلاح، کامل یا پنهان کنند و پنهان‌کردن همان لحظه انجام می‌شود تا بررسی کنیم. بیشتر بخوانید

منابع

فهرست‌های سازمان‌های حقوق‌بشری، گزارش‌های خبری، خانواده‌ها و شاهدان. فهرست‌های دولتی فقط برای مقایسه‌اند و هرگز به‌تنهایی تأیید به شمار نمی‌آیند. بیشتر بخوانید

۱۳ زبان

بایگانی به ۱۳ زبان در دسترس است.

داده‌های باز

آمار عمومی و فایل‌های CSV با مجوز CC BY 4.0 منتشر می‌شوند. بیشتر بخوانید

سازمان‌های حقوق‌بشری و منابع

از داده‌های عمومی سازمان‌های حقوق‌بشری و رسانه‌ها استفاده می‌کنیم و هر آماری را با نام منبع خودش نقل می‌کنیم. TIM مستقل است: هنوز به‌عنوان سازمان ثبت نشده و به هیچ‌کدام از این منابع وابسته نیست و از سوی آن‌ها تأیید نشده است.

منابع عمومی‌ای که تاکنون از آن‌ها استفاده شده: Center for Human Rights in Iran، Execution Watch، Hengaw، HRANA، Human Rights Watch، Iran Human Rights، Iran International، IranTrial، iranvictims.com، IranWire، javidnaam.org، Kurdistan Human Rights Network، Narrata.

روایت

«روایت ما» و مجموعهٔ مستند «این روایت ماست». بیشتر بخوانید

چگونه اداره می‌شویم

تیم

تیم ما کوچک است: یک نفر بخش فنی را اداره می‌کند، یک پژوهشگر با خانواده‌های جاویدنامان در تماس است و ویراستاران هر تغییر را بررسی می‌کنند. برای امنیتشان نام اعضای تیم را منتشر نمی‌کنیم.

بازبینی ویراستاری

هیچ چیز پیش از آنکه یک انسان آن را بخواند منتشر نمی‌شود. پیشنهادهای خودکار فقط پیشنهادند. پرونده‌های تکراری را فقط تیم ادغام می‌کند.

حریم خصوصی و امنیت فرستندگان

اینکه چگونه از فرستندگان اطلاعات محافظت می‌کنیم در پرسش‌های پایین آمده است. آیا فرستادن امن است؟ · چه چیزی نگه داشته می‌شود؟ · فرستادن ناشناس

اصلاحات

هر کسی می‌تواند درخواست اصلاح یا حذف بدهد. ادغام‌ها و اصلاحات ثبت می‌شوند. درخواست اصلاح · درخواست حذف

تأمین مالی

هزینه‌های TIM در حال حاضر را بنیان‌گذار آن می‌پردازد. همهٔ کسانی که کمک می‌کنند داوطلبانه و بدون دستمزد کار می‌کنند. ما کمک مالی یا عضویت پولی نمی‌پذیریم.

تماس با ما

info@theiranmassacre.com · تماس با ما · رسانه‌ها · X · Instagram · Telegram · @TheIranMassacreBot

در نگه‌داشتن نام‌ها کمک کنید

مشارکت کنید

پرسش‌های رایج

امنیت و حریم خصوصی

آیا فرستادن اطلاعات امن است؟

می‌توانید نام، اصلاح، عکس یا درخواست حذف بفرستید بدون اینکه حساب بسازید. نام و ایمیل خودتان اختیاری است — اگر نوشتنشان برایتان خطر دارد خالی بگذارید. هر چیزی که می‌فرستید پیش از هر تغییر عمومی در سایت توسط یک انسان خوانده می‌شود. برای فایل‌ها بهتر است از فرم امن همین سایت استفاده کنید: سایت می‌گوید فایل‌ها به‌محض رسیدن رمزگذاری می‌شوند و بدون اجازهٔ شما منتشر نمی‌شوند. اگر داخل ایران هستید، راهنمای پایین را هم بخوانید. ببینید: حریم خصوصی و برای خانواده‌ها.

وقتی چیزی می‌فرستم، چه چیزی نگه داشته می‌شود؟

بسته به فرمی که استفاده می‌کنید:

  • ثبت نام / شواهد: همان اطلاعاتی که دربارهٔ فرد می‌فرستید (نام لاتین و/یا فارسی، شهر، تاریخ، سن، پیام، پیوندها، فایل‌ها). راه تماس شما اختیاری است. گزینه‌های زندهٔ فرم: پاک کردن اطلاعات مکان از عکس پیش از ارسال (پیش‌فرض روشن)؛ به‌اشتراک‌گذاری فایل با سازمان‌های حقوق بشری برای راستی‌آزمایی (پیش‌فرض روشن)؛ اجازهٔ انتشار روی صفحهٔ فرد (فقط اگر تیک بزنید)؛ دادن راه تماس شما به سازمان بررسی‌کننده (فقط اگر تیک بزنید).
  • تماس: موضوع و پیام (الزامی). نام و ایمیل اختیاری‌اند — ایمیل را فقط اگر پاسخ می‌خواهید بنویسید.
  • پیام یادبود (روی صفحهٔ هر فرد): متن پیام؛ نام اختیاری. پیام‌ها پیش از نمایش بررسی می‌شوند.
  • خواندن سایت: ایمیل لازم نیست. انتخاب‌های نمایش (پوسته، زبان، اینترنت کم‌حجم، کوکی، نام‌های ذخیره‌شده) روی دستگاه خودتان در مرورگر می‌مانند مگر وارد حساب شوید.

نشانی خانه یا شمارهٔ ملی نمی‌پرسیم؛ صفحهٔ روش کار می‌گوید نشانی خانه، شمارهٔ ملی یا اطلاعات بستگان زنده هرگز منتشر نمی‌شود.

چه کسی جزئیات مرا می‌بیند؟ آیا آن‌ها را به کسی می‌دهید؟

بازدیدکنندگان فقط چیزی را می‌بینند که پس از بررسی در صفحهٔ فرد منتشر شده است. آنچه می‌فرستید — پیام، فایل‌ها و هر راه تماسی — فقط برای ویراستاران و مدیران بایگانی باز می‌شود که با رمز و ورود دومرحله‌ای وارد می‌شوند. داوطلبان هرگز ارسال‌ها را نمی‌بینند. فایل‌هایی که می‌فرستید همان لحظهٔ رسیدن، هر کدام با کلید جداگانه، روی سرور ما رمزگذاری می‌شوند.

اگر آن گزینه را در فرم روشن بگذارید، اطلاعات مربوط به آن فرد (نه به شما) ممکن است برای راستی‌آزمایی با سازمان‌های حقوق بشری در میان گذاشته شود. راه تماس خودتان هرگز به کسی داده نمی‌شود، مگر همان گزینه را تیک بزنید.

آیا اطلاعات مکان و دوربین از عکس‌ها پاک می‌شود؟

عکس و ویدیو ممکن است داده‌های پنهان داشته باشند (مکان، زمان، مدل گوشی). در فرم، گزینهٔ «اطلاعات مکان را پیش از فرستادن از عکس‌هایم پاک کن» به‌طور پیش‌فرض روشن است و مرورگر شما پیش از فرستادن آن را پاک می‌کند.

در طرف ما، هر عکسی که ویراستاران با آن کار می‌کنند یا روزی منتشر می‌شود، نسخهٔ تازه‌ای است که سرور می‌سازد و هیچ اطلاعات دوربین یا مکانی ندارد. خودِ فایلی که فرستاده‌اید فقط به‌صورت رمزگذاری‌شده برای راستی‌آزمایی نگه داشته می‌شود و هرگز منتشر نمی‌شود. ویدیوها روی سرور پاک‌سازی نمی‌شوند؛ اگر می‌توانید اطلاعات مکان ویدیو را خودتان پاک کنید.

آنچه می‌فرستم تا کی نگه داشته می‌شود؟ چطور درخواست حذف بدهم؟

ارسال‌ها و فایل‌هایشان تا وقتی برای ثبت و راستی‌آزمایی لازم باشند، به‌صورت رمزگذاری‌شده نگه داشته می‌شوند و بدون اجازهٔ شما منتشر نمی‌شوند. هنوز تاریخ حذف خودکاری وجود ندارد. نشانی IP شما هرگز ذخیره نمی‌شود؛ فقط یک کد یک‌طرفه برای جلوگیری از سوءاستفاده از فرم‌ها نگه داشته می‌شود.

برای حذف چیزی که فرستاده‌اید، به info@theiranmassacre.com بنویسید یا از فرم تماس استفاده کنید و کد پیگیری‌تان را (که پس از ارسال نشان داده شد) بنویسید. برای اصلاح یا پنهان‌کردن پروندهٔ منتشرشده از فرم ثبت استفاده کنید؛ درخواست پنهان‌کردن، پرونده را همان لحظه از دید عموم برمی‌دارد تا بررسی شود.

آیا نشانی IP ثبت می‌شود؟ کوکی و ردیاب چطور؟

صفحهٔ حریم خصوصی می‌گوید: نشانی IP بازدیدکنندگان را نگه نمی‌داریم؛ برای جلوگیری از سوءاستفاده از فرم فقط شکل یک‌طرفهٔ رمزشده‌ای نگه داشته می‌شود که به نشانی برنمی‌گردد. خواندن سایت کوکی ردیابی نمی‌خواهد. پوسته، زبان، حالت کم‌حجم، نام‌های ذخیره‌شده و انتخاب کوکی روی دستگاه شما می‌مانند. کوکی نشست فقط اگر وارد حساب شوید (tim_member)؛ مدیریت tim_admin. کلودفلر ممکن است __cf_bm / cf_clearance برای محافظت بسازد. یوتیوب/اینستاگرام/تیک‌تاک/تلگرام جاسازی‌شده فقط بعد از زدن پخش بارگذاری می‌شوند و آن سرویس‌ها ممکن است کوکی خودشان را بسازند.

از سرآیندهای زندهٔ سایت (۱۹ اکتبر ۲۰۲۶): HTTPS با HSTS؛ CSP که اسکریپت را روی خود سایت نگه می‌دارد؛ X-Frame-Options: DENY؛ و برای بازدید ناشناس در آن آزمایش Set-Cookie دیده نشد.

آیا می‌توانم ناشناس بفرستم؟ راهنما برای کسانی که داخل ایران‌اند

بله. حساب لازم نیست. نام، ایمیل و راه تماس را خالی بگذارید. به‌جای چیزی که شما را معرفی کند، پیوند پست‌های عمومی را منبع بگذارید. VPN می‌تواند کمک کند اما به‌تنهایی ارسال را امن نمی‌کند. اگر می‌توانید اطلاعات مکان عکس را پاک کنید. نام واقعی، تلفن یا نشانی خانه را در فرم ننویسید.

برای فرستادن مشخصات جاویدنام‌ها از پیامرسان‌ها، کانال خصوصی به بایگانی را به پست عمومی ترجیح دهید: در صورت امکان فرم سایت؛ وگرنه پیام خصوصی به حساب‌های رسمی زیر — و ربات ارسال تلگرام @TheIranMassacreBot را به پست در کانال عمومی ترجیح دهید. اگر برای شما یا خانواده خطر دارد، جزئیات را در X یا اینستاگرام عمومی نکنید.

حساب‌های رسمی (از خود سایت): X · اینستاگرام · کانال تلگرام. ربات ارسال تلگرام: @TheIranMassacreBot.

آیا می‌توانم از تلگرام، اینستاگرام یا ایکس اطلاعات بفرستم؟

بله. امن‌ترین راه‌ها به ترتیب: فرم سایت؛ سپس ربات ارسال تلگرام ما @TheIranMassacreBot؛ سپس پیام خصوصی به حساب‌های رسمی ما در ایکس، اینستاگرام یا کانال تلگرام.

  • فقط از حساب‌هایی استفاده کنید که از همین سایت پیوند داده شده‌اند.
  • اگر برای شما یا خانواده خطر دارد، جزئیات جاویدنام‌ها را عمومی منتشر نکنید.
  • برای فایل‌ها فرم سایت بهتر است، چون همان لحظهٔ رسیدن رمزگذاری‌شان می‌کند.
ربات ارسال تلگرام چطور کار می‌کند؟

@TheIranMassacreBot راه رسمی ما برای فرستادن جزئیات و عکس از تلگرام است. پیام‌ها به تیم بایگانی می‌رسند و مثل فرم سایت، پیش از هر تغییر عمومی یک انسان آن‌ها را می‌خواند. اگر ربات را از صفحهٔ یک فرد باز کنید، از قبل می‌داند منظورتان کدام پرونده است. همان احتیاط همیشگی را داشته باشید: نام واقعی لازم نیست، اگر می‌توانید اطلاعات مکان عکس را پاک کنید و همان جزئیات را عمومی منتشر نکنید.

آیا خواندن این سایت از داخل ایران امن است؟

برای خواندن سایت نه حساب لازم است نه ایمیل. حریم خصوصی می‌گوید IP خام نگه داشته نمی‌شود. VPN می‌تواند کمک کند اما کافی نیست — چیزی که شما را شناسایی کند نفرستید مگر لازم باشد. ویدیوهای بیرونی فقط بعد از پخش بارگذاری می‌شوند.

دربارهٔ بایگانی

این سایت چیست؟

یک بایگانی مستقل از نام کسانی است که در سرکوب اعتراض‌های دی ۱۴۰۴ جان باختند. فهرست کامل نیست و ادعا نمی‌کند آمار نهایی کشته‌شدگان را می‌داند. سایت سرکوب مرتبط قابل‌بررسی را هم ثبت می‌کند: جدول زمانی، اعدام‌ها و احکام اعدام، زندانیان، ویدیوها، نقشه و آمار، و بخشی دربارهٔ نیروهای حکومتی. برای شمار زندهٔ نام‌های ثبت‌شده از صفحهٔ اصلی شروع کنید.

چه کسانی این بایگانی را اداره می‌کنند؟

تیم کوچکی از داوطلبان. برای امنیتشان نام اعضای تیم را منتشر نمی‌کنیم. هر تغییر پیش از انتشار را یک ویراستار می‌خواند. توضیح بیشتر در بخش چگونه اداره می‌شویم. TIM هنوز به‌عنوان سازمان ثبت نشده است؛ پس از ثبت، جزئیات را اینجا اضافه می‌کنیم. تماس: info@theiranmassacre.com.

هزینهٔ بایگانی از کجا تأمین می‌شود؟

هزینه‌های TIM در حال حاضر را بنیان‌گذار آن می‌پردازد. همهٔ کسانی که کمک می‌کنند داوطلبانه و بدون دستمزد کار می‌کنند. ما کمک مالی یا عضویت پولی نمی‌پذیریم.

عدد سایت چه معنایی دارد؟

این عدد شمار نام‌هایی است که با دست‌کم یک منبع اینجا ثبت شده‌اند، نه برآورد همهٔ کشته‌شدگان. با رسیدن فهرست‌ها و حل تکراری‌ها عوض می‌شود — همیشه عدد همان روز را از صفحهٔ اصلی یا /fa/stats بردارید و تاریخ مشاهده را بگویید (/fa/press). نام‌های سطح D در شمار کل می‌آیند اما تا تأیید در عددهای تأییدشده (A تا C) حساب نمی‌شوند.

چرا عدد شما با منابع دیگر فرق دارد؟

قطع اینترنت، فشار بر خانواده‌ها، پنهان ماندن یا دیر تحویل دادن پیکرها، تعریف‌های متفاوت از «کشته‌شده در اعتراضات» و روش‌های متفاوت راستی‌آزمایی به آمارهای متفاوت می‌رسد. این اختلاف را پنهان نمی‌کنیم و از عددها میانگین نمی‌گیریم. آمار دیگران با نام خودشان نقل می‌شود.

راستی‌آزمایی و منابع

سطح‌های شواهد A، B، C و D یعنی چه؟

مطابق /fa/method: A دست‌کم دو فهرست مستقل؛ B یک فهرست معتبر؛ C خانواده و شاهدان؛ D هنوز تأیید نشده (با علامت روشن نمایش داده می‌شود). نام‌های D در شمار کل می‌آیند نه در A–C، تا یک سازمان معتبر حقوق بشری تأیید کند. شمار زندهٔ هر سطح را از همان صفحه‌ها بردارید.

آیا فهرست دولت تأیید به شمار می‌آید؟

نه. اگر نامی در آن فهرست هم باشد در پرونده گفته می‌شود، اما آن فهرست هرگز به‌تنهایی کسی را تأیید نمی‌کند.

آیا از هوش مصنوعی استفاده می‌کنید؟

بله، به‌عنوان کمک‌کار. ابزارهای هوش مصنوعی سرنخ پیدا می‌کنند، املاها را یکدست می‌کنند، موارد احتمالاً تکراری را نشان می‌دهند و پیش‌نویس ترجمهٔ سایت را آماده می‌کنند. هیچ‌کدام چیزی منتشر نمی‌کند؛ هر تغییر را یک ویراستار تأیید می‌کند.

نامی که فقط از یک فهرست ساختهٔ هوش مصنوعی آمده باشد با سطح شواهد D و برچسب «نیازمند راستی‌آزمایی» نشان داده می‌شود. این نام در شمار کل نام‌های ثبت‌شده هست، اما در عددهای تأییدشده (A تا C) نیست و فقط وقتی سطحش بالا می‌رود که منبعی معتبر آن را تأیید کند.

چرا نام کسی که می‌شناسم اینجا نیست؟

ممکن است هنوز منبع قابل‌بررسی نباشد، در صف تطبیق باشد، یا خانواده خواسته باشد عمومی نباشد. از فرم یا با احتیاط از کانال‌های رسمی (بخش امنیت) بفرستید.

چرا یک نفر دو بار آمده است؟

اگر مطمئن نباشیم هر دو پرونده می‌مانند تا یک انسان بررسی کند. ادغام نامطمئن خودکار نیست.

چرا عکسی نیست؟

عکس فقط وقتی ذخیره می‌شود که از صفحه/منبعی دربارهٔ همان فرد آمده باشد. فقط با جست‌وجوی نام وصل نمی‌شود.

استفاده از سایت

چه زبان‌ها و گزینه‌های نمایشی وجود دارد؟

سایت به ۱۳ زبان منتشر می‌شود. از تنظیمات زبان، پوسته روشن/تیره، حالت اینترنت کم‌حجم، حساب، نصب برنامه و کوکی را عوض کنید. این انتخاب‌ها روی دستگاه شما می‌مانند.

آیا حساب لازم است؟ نام‌های ذخیره‌شده چیست؟

برای خواندن یا ارسال حساب لازم نیست. اگر حساب بسازید می‌توانید وارد بمانید و از نام‌های ذخیره‌شده استفاده کنید. ورود اختیاری است.

آیا می‌توانم پیام یادبود بگذارم؟

بله، روی صفحهٔ هر فرد: پیام بنویسید؛ نام اختیاری است. محترمانه بنویسید — بدون توهین، جزئیات خصوصی یا شماره تلفن. ممکن است ناظران آن را حذف کنند.

چرا دو تقویم هست؟

صفحه‌های فارسی تاریخ خورشیدی؛ زبان‌های دیگر میلادی. ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴ همان ۸ و ۹ ژانویه ۲۰۲۶ است.

خانواده‌ها و فرستادن اطلاعات

چطور اشتباهی را اصلاح کنم یا درخواست حذف بدهم؟

از فرم (اصلاح یا درخواست حذف خانواده) یا ایمیل info@theiranmassacre.com. اگر داخل ایران هستید راه تماس نگذارید. درخواست پنهان‌کردن فوراً پرونده را از دید عموم برمی‌دارد؛ بعد بررسی می‌شود. هرگز از شما ثابت‌کردن مرگ یا نسبت خانوادگی خواسته نمی‌شود.

رسانه، پژوهش و استفادهٔ دوباره

ویدیوها از کجا می‌آیند؟

برخی را معترضان و شاهدان ضبط کرده‌اند و برخی مستندند. هر ویدیو به نخستین محل انتشار پیوند دارد.

روزنامه‌نگاران و پژوهشگران چطور به این سایت ارجاع دهند؟

اگر عددی نقل می‌کنید، شمار صفحهٔ اصلی را با تاریخ مشاهده و پیوند به /fa/method بیاورید. آمار دیگران را با نام خودشان نقل کنید. پرسش‌ها: info@theiranmassacre.com.

آیا می‌توانم از داده‌ها دوباره استفاده کنم؟ آیا API عمومی هست؟

آمار عمومی و فایل‌های CSV صفحهٔ آمار با مجوز CC BY 4.0 منتشر می‌شوند: با ذکر «کشتار دی» و پیوند به سایت از آن‌ها استفاده کنید. عکس‌ها متعلق به خانواده‌ها و منابعشان هستند؛ پیش از استفادهٔ دوباره اجازه بگیرید.

فعلاً API عمومی نداریم. API بایگانی فقط برای منابع معتبری باز است که با آن‌ها کار می‌کنیم و کلیدش را ما می‌دهیم. لطفاً سایت را به‌صورت خودکار جمع‌آوری نکنید؛ اگر داده لازم دارید به info@theiranmassacre.com بنویسید.

منو

تنظیمات · حریم خصوصی

تنظیمات

امنیت

خروج سریعدو بار Esc را بزنید تا فوراً از سایت خارج شوید.
عنوان ناشناس برای زبانهزبانهٔ مرورگر به‌جای نام صفحه «یادداشت‌ها» را نشان می‌دهد.

انتخاب‌ها، نام‌های ذخیره‌شده و نسخه‌های آفلاین این سایت را پاک می‌کند، از حساب خارج می‌شود و سایت را می‌بندد. برگشت‌پذیر نیست.

زبان‌ها

نمایش

مصرف اینترنت

اینترنت کم‌مصرفعکس‌های فهرست‌ها پنهان می‌شوند و جلوه‌های حرکتی خاموش می‌شوند. مناسب اینترنت کند یا گران.

حساب کاربری

همهٔ تنظیمات · تنظیمات کوکی

از چه راهی می‌فرستید؟

چه چیزی نگه می‌داریم و چه کسی می‌بیند · راه‌های دیگر (ایکس، اینستاگرام)

گفت‌وگو

باز کردن در صفحهٔ کامل

مهربان باشید. حمله به دیگران، اطلاعات خصوصی و شماره تلفن ممنوع است. ناظران ممکن است پیام‌ها را پاک کنند.