چه گذشت

از اعتراض بازار تا خاموشی اینترنت، دو شب کشتار، ماه‌ها سرکوب، و تلاش برای ثبت حقیقت.

اعتراض‌ها ۷ دی ۱۴۰۴ از تهران آغاز شد. ۱۸ دی، هم‌زمان با اوج گرفتن اعتراض‌ها، ارتباط ایران با اینترنت جهانی تقریباً قطع شد. این صفحه یک روایت را جایگزین مدرک نمی‌کند. هر بخش به منبع خودش وصل است. جایی که منابع اختلاف دارند، اختلاف را پنهان نمی‌کنیم.

مشاهده نام‌ها ۱۸ و ۱۹ دی روش کار

  1. ۷ دی ۱۴۰۴ · 28 December 2025

    شروع از بازار تهران

    اعتراض‌ها در بازارهای تهران آغاز شد. کسبه در واکنش به سقوط ارزش ریال، تورم و فشار اقتصادی مغازه‌ها را بستند. اعتراض اقتصادی خیلی زود به خواسته‌های سیاسی گسترده‌تر رسید.

    Amnesty International

  2. ۸ دی · 29 December 2025

    دولت می‌گوید صدای معترضان را بشنوید

    مسعود پزشکیان در پیامی عمومی از شنیدن مطالبات معترضان و گفت‌وگو با نمایندگان آنان گفت. با گسترش اعتراض‌ها، فاصله این لحن با واکنش امنیتی روزهای بعد بیشتر شد.

    Amnesty International

  3. ۱۰ تا ۱۳ دی · 31 December 2025 – 3 January 2026

    اولین گزارش‌های مرگ

    گزارش‌های حقوق‌بشری از استفاده از سلاح گرم، کشته شدن معترضان و رهگذران، و بازداشت گسترده خبر دادند. عفو بین‌الملل تا ۳ ژانویه دست‌کم ۲۸ کشته را در ۱۳ شهر و هشت استان بررسی کرده بود.

    Amnesty International

  4. ۱۳ دی · 3 January 2026

    ملکشاهی

    شاهدان در ملکشاهی ایلام از شلیک نیروهای مستقر در پایگاه بسیج به معترضان خبر دادند. ویدیوهای بررسی‌شده صدای تیراندازی و فرار جمعیت را ثبت کردند.

    Amnesty International

  5. ۱۴ دی · 4 January 2026

    بیمارستان ایلام

    طبق تحقیقات عفو بین‌الملل، نیروهای امنیتی به محوطه بیمارستان امام خمینی ایلام وارد شدند. گزارش‌ها از شلیک ساچمه، گاز اشک‌آور و ضرب‌وشتم بیماران، همراهان و کارکنان خبر داد.

    Amnesty International

  6. ۱۸ دی · 8 January 2026

    اوج اعتراض‌ها، و خاموشی

    اعتراض‌ها در سراسر کشور به اوج رسید. همان روز ارتباط ایران با اینترنت جهانی تقریباً قطع شد. بخش بزرگی از آنچه آن شب گذشت، بعداً و از راه‌هایی جز اینترنتِ همان ساعت بیرون آمد.

    Reuters / NetBlocks

  7. شب ۱۸ دی · 8 January 2026

    شلیک در تاریکی ارتباطی

    تحقیقات بعدی سازمان‌های حقوق‌بشری و هیئت حقیقت‌یاب سازمان ملل از استفاده گسترده از نیروی مرگبار خبر دادند. دیده‌بان حقوق بشر شهادت‌ها و ویدیوهایی از تهران را بررسی کرد که شلیک مستقیم را نشان می‌داد.

    Human Rights Watch

  8. ۱۹ دی · 9 January 2026

    شب دوم

    اعتراض‌ها ادامه یافت. شواهدی که بعداً از ایران خارج شد از شمار بسیار بالای کشته‌ها و مجروحان در تهران، مشهد، کرج، اصفهان، رشت و شهرهای دیگر حکایت داشت. این صفحه آن عدد را عدد نهایی نمی‌داند.

    Amnesty International

    نام‌های ۱۸ دی · نام‌های ۱۹ دی

  9. ۲۰ دی · 10 January 2026

    کهریزک

    ویدیوهایی از مرکز پزشکی قانونی کهریزک منتشر شد. عفو بین‌الملل پس از بررسی تصاویر دست‌کم ۲۰۵ کیسه جسد متمایز را در محل شمارش کرد. تصاویر دیگر خانواده‌هایی را نشان می‌داد که به دنبال عزیزانشان می‌گشتند.

    Amnesty International

  10. ۲۷ دی · 17 January 2026

    «هزاران»، و بعد یک رقم رسمی

    علی خامنه‌ای در سخنرانی عمومی گفت هزاران نفر کشته شده‌اند. چند روز بعد شورای عالی امنیت ملی رقم ۳٬۱۱۷ کشته را اعلام کرد. منابع مستقل رقم‌های متفاوت و در مواردی بسیار بالاتر منتشر کردند. این عددها را اینجا کنار هم میانگین نمی‌گیریم.

    Amnesty International

  11. ۳ بهمن · 23 January 2026

    مأموریت حقیقت‌یاب

    شورای حقوق بشر سازمان ملل مأموریت هیئت حقیقت‌یاب مستقل درباره ایران را تمدید کرد و دامنه بررسی نقض‌های اخیر را تقویت کرد.

    OHCHR

  12. اسفند ۱۴۰۴ تا مرداد ۱۴۰۵ · March–August 2026

    اعدام‌ها

    هیئت حقیقت‌یاب سازمان ملل در گزارش سپتامبر اعلام کرد دست‌کم ۲۹ مرد در فاصله مارس تا اوت ۲۰۲۶ در ارتباط با اعتراض‌ها اعدام شده‌اند و ده‌ها نفر دیگر در معرض خطر اعدام بوده‌اند.

    UN Fact-Finding Mission

  13. ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ · 17 September 2026

    نتیجه هیئت حقیقت‌یاب

    هیئت اعلام کرد کشتار توسط نیروهای حکومتی در هر ۳۱ استان رخ داده و سرکوب ۱۴۰۴–۱۴۰۵ از نظر مقیاس خشونت تشدیدی بی‌سابقه نسبت به سرکوب‌های قبلی بوده است. هیئت نتیجه گرفت بسیاری از نقض‌ها، در چارچوب حمله گسترده علیه جمعیت غیرنظامی، به جنایت علیه بشریت می‌رسند. هیئت یک عدد نهایی برای شمار کشته‌شدگان اعلام نکرد.

    UN Fact-Finding Mission

هر عدد یک نام دارد. هر نام یک زندگی بود.